woensdag 25 maart 2020

Nood breekt wet

In de week waarin de gevolgen van coronapandemie goed begonnen door te dringen, stuurde de KNB een bericht rond waarin voorzichtig werd gesuggereerd om met gebruikmaking van artikel 43 lid 4 Wna testamenten op afstand te verlijden.

Let’s dive in:

Artikel 4: 94 BW bepaalt dat een uiterste wil alleen kan worden gemaakt bij een notariële akte of een aan een notaris in bewaring gegeven onderhandse akte.

Artikel 4: 109, lid 1 BW bepaalt dat een uiterste wil nietig is als aan de akte de vereiste ondertekening door de erflater ontbreekt.

Dan gaan we nu op zoek naar de Lex specialis op deze Lex generalis.

Artikel 37 lid 2 Wna: partijakten komen tot stand door ondertekening van de akte door partijen, de notaris en eventuele getuigen. […]

Artikel 43 lid 4 Wna: de akte wordt door iedere verschijnende persoon onmiddellijk na voorlezing ondertekend. Onmiddellijk daarna ondertekent de notaris de akte.

Onder ondertekening moet denk ik worden verstaan de natte handtekening op papier. Artikel 30c, lid 3 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering bepaalt dat de elektronische handtekening gelijke waarde heeft als de natte handtekening, maar daarvan worden authentieke akten helaas weer uitgezonderd.

Onder de verschijnende persoon moet denk ik worden verstaan de persoon die zich tegelijkertijd met de notaris in een ruimte bevindt.

De derde volzin van artikel 43 lid 4 Wna verklaart dat als een persoon verklaart niet te kunnen ondertekenen van deze verklaring alsmede de reden van verhindering melding zal worden gemaakt.

De gedachte achter deze bepaling is dat als een persoon verlamd is of beide handen mist of anderszins in de onmogelijkheid verkeert zijn handtekening op de akte te plaatsen, de notaris daarvan melding maakt en dat dit niet in de weg staat aan het zijn van partij bij een notariële akte.

Vroeger was het ultieme bewijs dat iemands wil met zijn verklaring overeenstemde de natte handtekening op papier.

Tegenwoordig zijn er vele wijzen om te staven dat iemand een bepaald rechtsgevolg heeft gewild.

Als je op deze wijze naar het voorschrift van artikel 43 lid 4 kijkt, zou je mee moeten kunnen gaan in de gedachte dat een testament op afstand in noodgevallen mogelijk moet zijn. De enige bepaling die je bij die zienswijze oprekt, is dat de persoon op zich wel een handtekening kan plaatsen, maar niet in dezelfde ruimte als de notaris zit.

Nood breekt wet: het testament dat op deze wijze wordt gepasseerd, is vele malen beter dan geen testament. Natuurlijk zullen gedupeerde legatarissen en andere personen die door het testament een legaat of erfstelling mislopen, trachten de geldigheid van het op deze wijze gepasseerde testament aan te vechten.

Ik acht de kans dat een rechter zal bepalen dat het testament ongeldig is bijzonder klein als duidelijk aantoonbaar is dat de erflater deze gang van zaken op deze wijze heeft gewild.

Als je dit op deze wijze wilt doen, zou een model handig zijn. Wij hebben een model bepaling opgesteld waarin we zoveel mogelijk zekerheden opnemen. Wij hebben daarbij de variant ingevoerd dat deze verklaring tevens kan gelden als holografisch testament dat bij de notaris in bewaring kan worden gegeven. Kies je voor deze variant, dan verdient het de aanbeveling eerst de akte van bewaarneming te passeren en vervolgens het testament. Als dan het testament ongeldig wordt verklaard kun je terugvallen op de holograaf. Alleen moet de akte van bewaarneming ook door de testateur worden getekend, maar de wet biedt daar een uitweg, waar je ook bereid voor moet zijn ruime uitleg aan te geven. Artikel 4: 95 lid 5 bepaalt namelijk dat als de erflater door een met name door hem genoemde na ondertekening van zijn holografisch testament opgekomen oorzaak verhinderd wordt de akte van bewaarneming te ondertekenen, die verklaring zijn ondertekening kan vervangen, mits zij in de akte wordt opgenomen.

Het devies: doe dit alleen als het geen uitstel duldt en als de testateur niet met jou de ruimte wil/kan delen.

Ben je benieuwd naar de inhoud van het model klik dan HIER. Wij houden ons aanbevolen voor opmerkingen of aanvullingen.

Laat een reactie achter.

  • Het boekje "Boost je notariskantoor" is niet alleen een must voor notariskantoren maar ook voor andere professionals als advocaten en accountants. Een handleiding om jouw doelgroep en product te leren te begrijpen en voorspelbare groei te bereiken. Vraag ernaar bij PraktijkGenerator: ze zenden het jou GRATIS toe.

    Dirk-Jan Rol, Eigenaar van Admare, administratiekantoor voor de juridische sector
  • Ik voel mij sterker met PraktijkGenerator, het is mijn notariële partner.

    Jesse Russel van Team Notarissen in Maastricht
  • Fijn dat PraktijkGenerator in de drukke decembermaand in het notariaat zeer snel heeft gereageerd op mijn vraag per mail! Hierdoor kon de betreffende akte nog die maand passeren.

    Gijsbert van der Heiden van Notariskantoor Van der Heiden te Streefkerk
  • Je kennis op peil houden is een must als notaris. Bij PraktijkGenerator krijg ik alle know-how en PE-punten in één abonnement!

    Dorus de Hair, notaris bij De Hair Vrijdag notarissen & adviseurs te Oisterwijk
  • Inmiddels al meerdere Master Classes van PraktijkGenerator naar tevredenheid gevolgd. Fijn ook dat de rechtsgebieden familierecht en vastgoed worden behandeld.

    Idy van Hoek, notarisklerk bij Notariskantoor Annet Wijers te Heeze
  • Op 11 oktober 2018 heb ik de master class Goederenrecht voor de Notariële Vastgoedpraktijk bijgewoond. Kordate docenten die de cursus praktisch aanvliegen en ook openstaan voor interactie met de aanwezige. Zeer goede ervaring, ik zou het iedereen aan willen bevelen.

    Pepijn Beliën, notaris van Oostland Notaris te Berkel en Rodenrijs
  • Cindy van Goethem, notaris in Hulst

    Met PraktijkGenerator ga ik met een gerust hart slapen. Ik weet dat mijn output up-to-date is. Ik voel me sterker met PraktijkGenerator, het is mijn notariële partner.
  • Het is erg fijn om met Praktijkgenerator te werken, omdat Praktijkgenerator als modellenbank buitengewoon compleet is en je erop kunt vertrouwen dat deze modellen goed en actueel zijn.
    Max Hoedeman, Van Gogh Notarissen

    Max Hoedeman, notaris bij Van Gogh Notarissen, te Rucphen
  • Bij PraktijkGenerator.nl weten ze wat service is. Ik had een Engelse vertaling gedownload en kreeg kort daarop de mededeling dat er in dat model een fout stond die inmiddels was hersteld. Kijk, dat noem ik nou service! Elk model bevat fouten, de kans dat ze er bij PraktijkGenerator in blijven staan, is echter heel klein door hun open sourcesysteem.

    Martine Dekker, notaris bij Ligthelm & Dekker Notarissen te Rotterdam
  • Onlangs was ik betrokken bij een complexe certificering van aandelen. De checklist kernpunten administratievoorwaarden en het model van de administratievoorwaarden droegen eraan bij dat ik maatwerk kon leveren en deze certificering volledig naar de wensen van de opdrachtgever kon inrichten.  

    Erik Linssen, notaris bij Fokkema Linssen Notarissen Rotterdam
  • Wat een nuttige en inspirerende Master Class volgde ik via PraktijkGenerator over de Bedrijfsopvolgingsfaciliteit. PraktijkGenerator, ook voor de familierechtspecialist een aanrader!

    Nienke van Doorn-Laurs De Adviespraktijk Familierecht
  • Dirk en Luutzen van Praktijkgenerator hebben het begrepen: het is niet alleen modellen afnemen. Zij staan open voor suggesties en vragen worden snel beantwoord. Ook bieden zij master classes aan (waar abonnees overigens vaak gratis gebruik van kunnen maken) waar je écht iets van opsteekt. Kortom: service is een werkwoord en wij zijn enthousiast!

    Karen Anne Hüpler-Hebben notaris bij Kaep Notaris Utrecht
  • Dankzij PraktijkGenerator ben ik 's-avonds vader voor mijn kinderen in plaats van iemand die zijn eigen modellen zit te maken.

    Theo de Bie, notaris bij Van Mourik & De Bie Notarissen, Schaik
  • De notaris doet er verstandig aan de gereedschappen voor zijn praktijk in te kopen. Dat geldt ook voor zijn modellen. PraktijkGenerator biedt een compleet systeem, waarmee zeer efficiënt en op kwalitatief hoog niveau kan worden gewerkt.

    Steven Perrick, advocaat en hoogleraar notarieel recht aan de UvA
  • Mijn oordeel is positief. Ik zou de website en de informatie het cijfer 8 geven.

    Arie Jan van der Bijl, notaris te Zoetermeer
  • Helemaal consequent zijn de initiatiefnemers achter de Praktijkgenerator echter niet. Zij laten geen mogelijkheid onbenut om op te merken dat notarissen veelal te weinig rekenen in verhouding tot het belang van hun werkzaamheden en de (tegenwoordig bijna unieke) dienstvaardigheid die zij daarbij betrachten. Nu bezondigen zij zich aan dezelfde fout. Ongevraagd gratis PE-punten voor notarissen en hun kandidaat-notarissen en notarieel medewerkers, inbegrepen in een maandelijkse fee die toch al concurrerend was...

    Jeroen Ammerlaan, Ammerlaan Legal, Goes
Overzicht aangesloten notariskantoren

Mail of bel

026 379 19 12

voor meer info